Po ponad 50 latach ukazała się oficjalnie jedna z najbardziej niebezpiecznych polskich książek XX-go wieku. Najpierw bali się jej dowódcy AK. Wielu z nich po zapoznaniu się z jej treścią orzekło, że książka Kamińskiego - będąca de facto podręcznikiem konspiracji i partyzantki miejskiej - pomoże Niemcom rozpracować polskie podziemie. Prawie cały nakład I-go wydania został więc przeznaczony do zniszczenia... Kiedy zdecydowano się w końcu na ponowną publikację "Wielkiej Gry" był rok 1944. Niestety i wtedy pech jej nie ominął - niemal cały nakład spłonął podczas Powstania Warszawskiego. Ponownie do pomysłu wydania tej pozycji powrócono w latach 80-tych ub. stulecia, kiedy powstawały i działały podziemne organizacje antykomunistyczne. "Wielka Gra" wydana została w 1981 roku w tzw. drugim obiegu (na pewno uprawnionym będzie stwierdzenie, że wtedy bali się jej komuniści). Pozycja ta ukazała się oficjalnie nakładem wydawnictwa Rytm dopiero w 2000 roku. Jest to najbardziej kompletne i wyczerpujące pod względem historycznym wydanie tej książki. Zostało ono wzbogacone o przedmowę Stanisława Broniewskiego ps. Orsza, aneksy opracowane przez prof. Andrzeja Kunerta, a także reprodukcje rysunków i fotografii ukazujących działalność konspiracyjną. Książka juz od samego początku niesamowicie wciąga. Autor prezentuje w niej kulisy działalności konspiracyjnej, którą - co ciekawe - traktuje bardziej jako wyzwanie, jako tytułową "wielką grę" z okupantem, niż poważny, przesycony martyrologią obowiązek. Kamiński pokazuje na wielu przykładach, że najważniejszym elementem każdej organizacji podziemnej jest zawsze człowiek. Dlatego oprócz dokładnych instrukcji przeprowadzania akcji wywiadowczych, sabotażowych i partyzanckich (wybijanie szyb, "zasmradzanie" kin itp.) autor poświęcił sporo miejsca zagadnieniom formacyjnym (nie zapominajmy, że książka adresowana była przede wszystkim do młodego czytelnika). Na początku autor stara się wychwycić główne cechy narodowe Polaków i porównać je z cechami innych narodów. W/g niego charakter naszej nacji najlepiej określają takie pojęcia jak umiłowanie wolności, dobroć i wielkoduszność oraz niepełna dzielność. Kamiński dogłębnie analizuje każde z nich usiłując dociec, czy sprzyja ono rozwojowi naszego narodu, czy też jest powodem stagnacji i destrukcji. Następnie przedstawia wzorzec postawy jaką powinien cechować się polski patriota oraz pokazuje metody, dzięki którym możliwe będzie przebudowanie charakteru narodowego Polaków. Następnie koncentruje się na przedstawieniu metod samokształcenia i pracy w grupie, a także na ukazaniu postaw służących za wzór zaradności i dzielności. Biorąc do ręki "Wielką Grę" warto oczywiście zadać sobie pytanie o to, na ile ta - bądź co bądź - już wiekowa pozycja okaże się aktualna w naszych czasach, kiedy Polska jest już wolnym krajem? Jeśli odrzucić fragmenty typowo historyczne (jak np. informacje o oznakowaniu niemieckich jednostek wojskowych), to książka ta okazuje sie być niesamowicie aktualna. Każdego wnikliwego obserwatora polskiego życia społecznego mile zaskoczy na pewno szczera (aż do bólu) analiza naszego charakteru narodowego. Cenne okażą się także na pewno wskazówki dotyczące metod i samokształcenia i pracy w niewielkich grupach - szczególnie jeśli weźmie się pod uwagę, że większość dzisiejszych, młodych "kontrrewolucjoinistów" to przysłowiowe "samotne wilki". A jako, że do pewnego stopnia zaliczam się do nich, "Wielką Grę" traktuję jako pozycję kultową, która powinna znaleźć się na półce każdego nowoczesnego Polaka. Aleksander Kamiński, "Wielka Gra", Oficyna Wydawnicza RYTM, 2000
Autor: Radosław Ostrzycki
|